Zmiany związane z wygaszeniem rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

17.03.2026 Zobacz wszystkie z kategorii Aktualności

Informujemy, iż 5 marca 2026 r. weszła w życie ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (t. j. Dz. U. 2026 poz. 203), zwana dalej „ustawą o wygaszaniu”.

Prawo do świadczeń z pomocy społecznej na mocy ustawy z dnia 12 marca 2022 r.
o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego
państwa (t. j. Dz.U. z 2025 poz. 337) przysługiwało obywatelom Ukrainy na mocy
rozwiązań tymczasowych, wyjątkowych. Ustawa z 23 stycznia 2026 r. wygasza
specjalne rozwiązania dedykowane ukraińskim uchodźcom, poprzez ujednolicenie
systemu wsparcia dla wszystkich uchodźców podlegających ochronie czasowej oraz
dostosowuje przepisy do nowego etapu sytuacji migracyjnej (przejście z rozwiązań
nadzwyczajnych do systemowych).
Z dniem 5 marca 2026 r. zapewniono osobom objętym ochroną czasową, dostęp do świadczeń z pomocy społecznej w zakresie ograniczonym wyłącznie do: schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania oraz zasiłku celowego.  
Art. 112a ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom
ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 223 z późn.
zm.), dodany na podstawie ustawy o wygaszaniu, odsyła do przepisów ustawy
z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, która reguluje do jakich świadczeń
i na jakich zasadach ma dostęp beneficjent ochrony czasowej: Beneficjentowi
ochrony czasowej, który posiada numer PESEL ze statusem UKR, mogą być
przyznawane świadczenia, na zasadach i w trybie przewidzianym dla tej grupy
beneficjentów w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
Zmieniony art. 5 w pkt 2 lit. b ustawy o pomocy społecznej reguluje, że beneficjentom
ochrony czasowej (tak jak cudzoziemcom posiadającym zgodę na pobyt tolerowany
lub ze względów humanitarnych) tj. cudzoziemcom przebywającym na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 106 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r.
o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub
przepisów wydanych na podstawie art. 107 ust. 1 tej ustawy, przysługuje pomoc
w formie schronienia, posiłku, niezbędnego ubrania oraz zasiłku celowego.
Prawo do świadczeń z pomocy społecznej może być ustalane przy równoczesnym spełnieniu kryterium dochodowego, które wynosi: 1010 zł  dla osoby samotnie gospodarującej i 823 zł dla osoby w rodzinie.

W przeciwieństwie do świadczeń rodzinnych ustawa o wygaszaniu nie zawiera
przepisu przejściowego przedłużającego okres otrzymywania dotychczas
przyznanych świadczeń z pomocy społecznej.

Jednocześnie ustawa o wygaszaniu reguluje, że:

1. Właściwa miejscowo jest gmina miejsca pobytu osoby ubiegającej się
o świadczenie.
2. Osoba wnioskująca o świadczenie zobowiązana jest złożyć oświadczenie pod rygorem
odpowiedzialności karnej, że nie zachodzi wobec niej żadna z przesłanek
powodujących, utratę statusu UKR.

3. Wsparcie polegające na udzielaniu pomocy żywnościowej w ramach programów
współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Plus
będzie kontynuowane.

4. Przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, udzielanie schronienia oraz
zapewnianie posiłku i niezbędnego ubrania tej grupie cudzoziemców jest
zadaniem zleconym z zakresu administracji rządowej realizowanym przez gminę,
a środki na realizację i obsługę zadania, zapewnia budżet państwa (art. 18 ust. 1
pkt 8 oraz ust. 2 ustawy o pomocy społecznej).

Prawo do świadczeń rodzinnych  zostanie przedłużone z urzędu bez konieczności składania wniosków pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek w ustawie:

• do dnia 31.10.2026r., w przypadku pobierania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami         (  tj. do zakończenia okresu świadczeniowego)
•   do upływu terminu ważności orzeczenia – w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego oraz zasiłku pielęgnacyjnego, jednak nie dłużej niż do dnia 04.03.2027 r.;
•   do dnia 04.03.2027 r. – w przypadku świadczenia rodzicielskiego (lub do końca okresu uprawniającego do świadczenia na podstawie ustawy).

Więcej informacji pod adresem: Materiał informacyjny o zasadach przyznawania świadczeń rodzinnych uchodźcom wojennym z Ukrainy w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw. – Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – Portal Gov.pl

Opieka zdrowotna będzie udzielana jedynie małoletnim, osobom pracującym, ofiarom tortur i gwałtu oraz grupom szczególnie wrażliwym zamieszkującym ośrodki zbiorowego zakwaterowania. Osoby niepracujące będą podlegały opiece medycznej w takim zakresie, jak inni niepracujący cudzoziemcy przebywający w Polsce.

Ustawa ogranicza pomoc uchodźcom w zakresie zakwaterowania i wyżywienia jedynie do grup szczególnie wrażliwych.